De Hobo 

Ontmoeting met Hanneke Ramselaar, docent hobo

Een jeugdliefde die altijd blijft
Dat is de hobo voor Hanneke. Ze groeide op in Ravenstein; toen ze negen was
hoorde ze voor het eerst iemand dit instrument bespelen. Op de muziekschool in Oss
had ze toen al lessen A.M.V. (Algemene Muzikale Vorming) gevolgd, waarna ze een
instrument mocht kiezen. Op een voorspeelmiddag had ze het muzikale sprookje
Peter en de Wolf gehoord. Elk personage heeft in dat verhaal een eigen melodie en
een eigen instrument. De hobo, die in dit verhaal het personage ‘de eend’
vertegenwoordigt, vond ze prachtig. En zo is het gekomen…
‘Als een moederpoes haar jonge kitten in haar bek houdt, hoe hard bijt ze dan?’
Deze misschien enigszins wonderlijke vraag stelt Hanneke als geheugensteuntje
voor het aanleren van de embouchure (van het Franse ‘la bouche’= de mond). Je
moet het riet van de hobo met je lippen zacht en stevig tegelijk vasthouden.
Daarnaast is de zogeheten ‘ademvoering’ contra-intuïtief. Waar je bij andere
blaasinstrumenten alle lucht die je inademt uitblaast in je instrument, hebben
hoboïsten, vanwege het kleine openingetje in het riet, altijd lucht over. Je hoeft dus
niet zo enorm veel lucht in te ademen – wat je hier niet-kloppende intuïtie je juist
vertelt wel te doen – en tussendoor adem je zelfs ook nog uit.
Je moet je adem doseren, je speelt met weerstand. Dat heeft te maken met de lengte
van het instrument (relatief kort), met de conische i.p.v. cilindrische boring ervan, en
met de al genoemde rieten.
‘Maar maak je geen zorgen: je kunt het gewoon leren!’
Hanneke: ‘Het is denk ik vanwege deze andere ademtechniek dat de hobo als een
moeilijk instrument wordt bestempeld. Maar je kunt het gewoon leren, ook op latere
leeftijd; ik heb leerlingen van in de zeventig gehad. Je moet even weten hoe het
werkt en dan valt het reuze mee!’ Wel wil ze benadrukken dat je er echt niet komt
met één of twee keer in de week studeren. Dat doe je liefst elke dag, want ook hierbij
geldt uiteraard de algemene ‘onderwijswet’ (mijn woord, MB): ‘Beter vier keer een
kwartiertje dan één keer een uur.’ Waarvan acte!
En dan is er nog een bonus: als je hobo speelt, kun je meteen ook althobo spelen,
omdat beide instrumenten dezelfde grepen hebben. Dit geldt ook voor de
‘saxofoonfamilie’.
Een alleskunner
Hanneke vindt het wellicht een ietwat te groot woord, maar ze lijkt me wel een soort
alleskunner. Ze speelt zowel licht als klassiek, ze treedt op als musicus én werkt als
docent. Na haar propedeuse Nederlands studeerde ze aan de Radboud Universiteit
Nijmegen af als literatuurwetenschapper en aan het Conservatorium van Amsterdam
als hoboïst. Een treffende bevestiging van haar veelzijdigheid kreeg ik van een leerling die bij haar binnenkwam op het moment dat ik net zou vertrekken: op mijn
vraag of hij haar in één woord wilde kenschetsen, antwoordde hij zonder enige
aarzeling: ‘Veelzijdigheid!’
Nieuwsgierig?
Hier vind je de informatie die je nodig hebt:
Wil je les van Hanneke? Klik hier voor meer informatie.
Je kunt bij haar een hobo huren voor € 10,- p.m., de eerste keer is dit inclusief riet.
Veel plezier gewenst!
Tekst: Magda Bootsma